Wizyta ginekologiczna w endometriozie

Na czym polega usługa?

Jest to bardzo istotny element diagnostyki endometriozy. Wykonanie samego USG bądź samego rezonansu magnetycznego nigdy nie zastąpi konsultacji. Sama wiedza o obecności ognisk endometriozy nie jest wystarczająca do włączenia odpowiedniego leczenia. Ta wizyta ma na celu określenie problemu konsultowanej kobiety, stwierdzenia ich przyczyny i wyznaczenia dalszej ścieżki diagnostycznej i leczniczej, która doprowadzi do zlikwidowania dolegliwości.

Kto powinien odbyć taką konsultacje?

Podobnie do badania USG taka konsultacja powinna się odbyć w przypadku podejrzenia obecności endometriozy. A więc osób u których obecne są dolegliwości dla niej charakterystyczne – bolesne i obfite miesiączki, bolesne stosunki, objawy jelitowe (w tym bóle w czasie defekacji, wzdęcia, objawy zespołu jelita drażliwego), objawy pęcherzowe (bolesne oddawanie moczu częste parcia na pęcherz moczowy) i wiele innych. Na taką konsultację zgłaszają się także kobiety kierowane przez innych specjalistów, którzy podejrzewają bądź wykryli ogniska tej choroby, nawet w przypadku braku ewidentnych jej objawów.
Kolejną grupą będą kobiety borykające się z niepłodnością. Endometrioza może być przyczyną około 40-50% problemów z poczęciem dziecka, więc w sposób oczywisty są one ważną grupa kobiet poddawanych takiej diagnostyce.

Jaki cel ma taka konsultacja?

  • Ocena dolegliwości i problemów z którymi zgłosiła się kobieta - tu istotnym elementem jest dokładny wywiad ukierunkowany na problemy związane endometriozą. Wywiad ten jest także ważnym momentem oceny możliwych innych przyczyn dolegliwości z którymi zgłasza się pacjentka
  • Przeprowadzenie badania ginekologicznego i zazwyczaj także USG, które mają wychwycić największą ilość czynników związanych z endometriozą oraz innymi chorobami, które mogą mylnie wskazywać na endometriozę
  • Ocena potrzeby wykonania dodatkowych metod diagnostycznych (badania laboratoryjne, obrazowe jak np. MRI lub TK). Tych badań nie zlecamy rutynowo wszystkim, a więc celem takiej konsultacji jest wyłonienie tej grupy pacjentek, które tego wymagają.
  • Wyznaczenie planu dalszego leczenia - to jest w sumie najważniejszy cel takiej konsultacji. Wszystkie poprzednie mają nas doprowadzić do trafnej diagnozy, której wypadkową jest indywidualnie zaprojektowanie leczenia. Nie ma dwóch identycznych kobiet, dwóch identycznie zaawansowanej endometriozy oraz identycznych przyszłych potrzeb, a więc indywidualizacja ma tu ogromne znaczenie.

Jak się przygotować do takiej wizyty?

  • Miesiączka - unikamy wykonywania badania w czasie miesiączki. Nie jest to jednoznacznie przeciwwskazane ale są pewne minusy badania w tym momencie cyklu:
  • Brak możliwości oceny jamy macicy pod kątem patologii takich jak polipy bądź mięśniaki śródjamowe – wynika to z obecności krwi w jamie macicy, która „zasłania” te zmiany. Nie jest to może istotne u pacjentek u których naszym głównym celem jest diagnoza endometriozy, ale u pacjentek u których równolegle występuje niepłodność będzie to już miało znaczenie.
  • Dyskomfort badania – ze względu na czas trwania badania USG i poprzedzającego go badania ginekologicznego i równoległe krwawienie miesiączkowe może być dyskomfortowe dla kobiety
  • Mniejsze krwawienia/plamienia nie są problemem i istotnym ograniczeniem. Zdajemy sobie sprawę z tego że często się one zdarzają, szczególnie u pacjentek stosujących różne rodzaje terapii hormonalnej. W takich przypadkach nie musisz odwoływać wizyty.
  • Jeśli występują dolegliwości bólowe w czasie stosunków lub badania ginekologicznego – warto poinformować lekarza przed rozpoczęciem badania.
  • Przygotowanie do USG - to szczegółowo opisujemy w osobnym artykule naszej Femiteki.

Co zabrać ze sobą?

  • Wydruki i opisy poprzednich badań obrazowych (USG, rezonans, TK) – szczególnie jeśli były wykonywane w innej placówce i mają nam służyć do porównania i oceny ewentualnego wzrastania ognisk endometriozy.
  • Wypisy szpitalne i opisy wcześniejszych operacji ginekologicznych -szczególnie ważnym elementem jest protokół operacyjny - jeżeli go nie otrzymałaś podczas wypisu po operacji możesz w każdej chwili o niego wystąpić w jednostce przeprowadzającej zabieg - każdy szpital ma obowiązek przetrzymywać taką dokumentacje przez wiele lat i na prośbę pacjenta musi go wydać
  • Lista przyjmowanych leków, zwłaszcza hormonalnych.

Przeciwwskazania / kiedy poinformować lekarza?

  • Ciąża - samo badanie ginekologiczne i USG nie są przeciwwskazane w czasie ciąży. Z racji pewnych zmian anatomicznych i czynnościowych oraz z racji tego że w czasie ciąży wiele objawów zmniejsza się a czasami wręcz ustępują, a pojawiać się mogą inne, diagnostyka w kierunku endometriozy ma swoje ograniczenia i nie jest rutynowo wykonywana.
  • Reakcja bólowo-lękowa na badania ginekologiczne – warto zgłosić lekarzowi przed rozpoczęciem.
  • Występowanie chorób odbytnicy lub pochwy a także niedawne procedury operacyjne w tym zakresie.

Jak wygląda samo badanie?

  • Pierwszym etapem jest szczegółowy wywiad, czyli rozmowa o Twoich problemach, dolegliwościach. Ważnym elementem jest ocena Twojej historii medycznej. Pomoże nam to lepiej dopasować odpowiednie leczenie. Wywiad będzie obejmował ocenę Twoich dolegliwości, które mogą być powodowane przez endometriozę, a więc zastanów się chwilę nad nimi przed wizytą. Zwróć uwagę na bóle które pojawia się w czasie miesiączki - gdzie dokładnie się lokalizują, gdzie promieniuje ból, co go łagodzi a co nasila. Ważne są także objawy towarzyszące, takie jak nudności i wymioty, objawy jelitowe, a czasami odległe problemy, na przykład bóle w okolicy barków, łopatek, kaszel czy wszystkie inne objawy które ewidentnie pojawiają się bądź nasilają w czasie miesiączek. Drugim takim czasem jest owulacja - czyli około 14 dni przed miesiączką - w czasie której również kobiety z endometriozą mogą mieć liczne dolegliwości Jeśli zgłaszasz się na konsultacje z powodu niepłodności, ważnym elementem wywiadu są dotychczasowe badania i procedury które z tego powodu były wykonywane. Wizyta ma swoje ramy czasowe i wiemy, że oczekując na nią w poczekalni każdy z nas irytuje się opóźnieniami, dlatego ważne jest aby wszystkie informacje były usystematyzowane i zwięzłe, jednocześnie tak aby nie pominąć żadnych istotnych kwestii. Ale proszę się nie martwić, wizyta nie zakończy się po odliczonym czasie. Jeśli stopień zaawansowania problemu będzie wymagał jej przedłużenia to tak się stanie - stąd wynikają zdarzające się opóźnienia, za co przepraszamy.
  • Drugim elementem jest badanie. Przygotujesz się do niego w zlokalizowanej w gabinecie łazience, która została zaprojektowana tak aby złagodzić stres związany z badaniem. Znajdziesz tam WC i bidet.
  • Badanie składa się z kilku części. Pierwsza przebiega na fotelu ginekologicznym, gdzie przeprowadzamy badanie we wzierniku (jeśli jest to możliwe) oraz badanie palpacyjne podobne do zwykłego badania u ginekologa. Są jednak istotne detale którymi to badanie się wyróżnia. W poszukiwaniu endometriozy oglądamy i dotykamy okolice zlokalizowane głębiej, które mogą być bolesne lub dyskomfortowe, szczególnie gdy w ich okolicy znajdują się ogniska endometriozy. Na szczęście rzadko są one tak nasilone, że wymagają przerwania badania. Aby nie narazić naszych pacjentów na cierpienie, ważna jest współpraca między lekarzem a badaną kobietą. Prosimy o informowanie lekarza w trakcie całego badania gdzie pojawiają się dolegliwości przekraczające granice akceptacji. Po badaniu na fotelu zazwyczaj przechodzimy na leżankę, gdzie wykonujemy badanie USG w protokole endometriozy (opisaliśmy go szczegółowo w osobnym artykule). To badanie kończy proces diagnostyczny tej wizyty. W niektórych przypadkach badanie ginekologiczna (a także USG) przeprowadzamy przezodbytniczo. Dotyczy to kobiet u których nie doszło jeszcze do przerwania błony dziewiczej i jest ona na tyle zwężona, że uniemożliwia nam wprowadzenie wziernika lub palca do pochwy. Drugim powodem jest poszukiwanie patologii, które mogą się znaleźć w zasięgu palca w odbytnicy bądź jej okolicy. Takie badanie uzupełnia nam wtedy ocenę pod kątem endometriozy, bądź różnicuje je od innych schorzeń. Lekarz zawsze poinformuje Ciebie, że takie badanie jest wskazane i nigdy nie wykona go bez Twojej zgody.
  • Trzecim elementem jest rozmowa po ukończeniu badania ginekologicznego i badania USG.Teraz przychodzi czas na podsumowanie procesu i postawienie diagnozy. Nie zawsze jest to możliwe i czasami wymaga skierowania na badania uzupełniające, takie jak MRI, kolonoskopia bądź inne. W takich przypadkach podjęcie finalnej decyzji o sposobie leczenia może się opóźnić do momentu uzyskania wyników zleconych badań dodatkowych. Jeśli jednak nie będzie to konieczne w tym momencie lekarz poinformuje Cię jakie opcje terapeutyczne są możliwe i optymalne. Finalną decyzje o ich wyborze podejmiesz Ty. Dlatego ważne jest aby zadać wszystkie pytania które mogą mieć kluczowe znaczenie dla podjęcia finalnej decyzji.

Co po wizycie?

  • Po badaniu można wrócić do codziennych aktywności.
  • Nie jest wymagany okres obserwacji ani odpoczynek.
  • Może wystąpić chwilowy dyskomfort lub plamienie – zazwyczaj ustępujący w ciągu 1 dnia.
  • Na koniec wizyty otrzymasz od nas szczegółowy opis całej wizyty z odpowiednimi zaleceniami i ewentualnymi skierowaniami do dalszej diagnostyki bądź leczenia.

WAŻNE: przed wizytą przeczytaj wszystkie informacje na temat diagnostyki w endometriozie w naszej Femitece. Ułatwi nam to komunikację z Tobą w czasie wizyty i sprawi, że wyjdziesz z gabinetu z większą ilością zapamiętanych informacji.

Oto nasi specjaliści wykonujący te usługi

Dr n. med. Tomasz Songin

specjalizuje się w kompleksowej diagnostyce i leczeniu endometriozy oraz jej powikłań, z wykorzystaniem chirurgii małoinwazyjnej, kluczowej dla szybkiej rekonwalescencji pacjentek.

Lek. med. Justyna Milewska

specjalistka ginekologii zajmująca się zespołami bólowymi miednicy mniejszej, w tym szczególnie związanymi z endometriozą.

Dr hab. n. med. Cezary Wojtyła, profesor UK

zajmuje się diagnostyką i leczeniem niepłodności, często towarzyszącej endometriozie. Dzięki pracy w ośrodku leczenia niepłodności oferuje pełen zakres świadczeń w tym obszarze.